Noren adoreren de natuur. De Noorse adoratie voor natuur is een belangrijk ingrediënt voor de nationale identiteit van het land. Meer dan de helft van de Noren beschikt over een tweede huis in de bergen, scholen hebben jaarlijks verplichte skidagen en op de meeste ansichtkaarten die door de toeristenindustrie geproduceerd worden staat de natuur afgebeeld in plaats van een culturele attractie.
Een bezoek aan Oslo in de winter levert overvloedig bewijs dat de de liefde die de Noren hebben voor hun land niet alleen maar een mythe is die door de Noorse toeristenindustrie in stand wordt gehouden. Wie op een winterse zondag de tram naar Holmenkollen of Frognerseteren - recreactiegebieden die enkele honderden meters boven de stad liggen - neemt vindt hordes mensen die op zoek zijn naar winters vertier.

Hytte

Noorwegen is een extreem rijk land. De meeste Noren wonen in een vrijstaand huis of in een groot appartement, uitgerust met alle denkbare elektrische apparaten en van alle gemakken voorzien. Maar dat wil niet zeggen dat de Noren erg materialistisch zijn. Ze hechten veel waarde aan de natuur en houden van een eenvoudige leefstijl. Duizenden Noren brengen het weekend en de vakanties door in hun “hytte”, het vakantiehuisje. De ideale hut staat diep weggestopt in de Noorse bergen. Op een plaats waar je niet met de auto kan komen, maar waarvoor je nog enkele kilometers moet lopen of skien in de winter.

De meeste hutten hebben geen stromend water en elektriciteit. De typische Noorse hut is gemaakt van hout en bestaat uit een woonruimte, één of meerdere slaapkamers en een klein keukentje. De hut wordt tijdens koude wintermaanden het liefst warm gehouden met een idyllisch houtvuurtje, maar tegenwoordig worden er ook elektrische kachels gebruikt. Olielampen en kaarsen zorgen voor licht op donkere winteravonden.

De reden voor deze eenvoud is niet het besparen van geld. Een hut in de bergen in een aantrekkelijke omgeving, hoe eenvoudig ingericht ook, is een hele investering. De Noren houden van deze eenvoud om ideologische en morele redenen.

De hut is het startpunt voor een actieve vakantie. Wandelen in de zomer, skien in de winter. Een hele dag binnen in de hut zitten kan echt niet. Pas als je de hele dag buiten bent geweest, moe bent van alle inspanningen en het donker begint te worden is het toegestaan om binnen, voor het vuur, te relaxen of een spelletje te kaarten. Soberheid is een pré, maar tegenwoordig is het acceptabel om een kleine radio in de hut te hebben. Anderzijds is het hebben van een tv in de hut echt taboe, om over het hebben van een videorecorder nog maar te zwijgen.

Pasen

Rond de Pasen trekt de winter zich ook in Noorwegen langzaam terug en moet je vrij ver de bergen in gaan om genoeg sneeuw te vinden om te kunnen skien. Maar de Noren zijn niet te stoppen en rijden met liefde een stukje verder de bergen in tijdens deze tijd van het jaar. Hotels in de bergen zitten vol met families die niet beschikken over een eigen hut. Voor de Noor is er niks zo fijn als skien in het paaszonnetje, met een rugzak vol sinaasappels en chocoladerepen op de rug. Deze chocoladerepen dienen wel van het merk 'kvikklunsj' te zijn.

In de zomer gaan de Noren graag wandelen. De beschaving en dagelijkse sleur achter je laten en je innerlijke ik ontdekken. Er kan gewandeld worden op een doordeweekse dag na het werk, maar het is meestal een weekendactiviteit. Een maatstaaf voor het succes van een wandeltocht is het aantal mensen dat je onderweg tegen komt. Hoe minder mensen, des te beter de wandeling. Het is vooral de rust en de stilte die de Noren de natuur in trekt, weg van de drukte en het lawaai van de stad.

Geschiedenis

Om de unieke positie die de natuur in het nationaal besef van de Noren inneemt te begrijpen moeten we teruggaan naar de 19e eeuw. In de 19e eeuw vormde Noorwegen een unie met Zweden. Rond 1848 ging er een golf van nationalisme door Europa. Ook de Noren werden door het virus getroffen en verlangden naar politieke souvereiniteit en een eigen nationale cultuur en geschiedenis. De nationalistische Noren wilden vooral laten zien hoe anders ze waren dan de Denen en Zweden, maar de meeste Noren vonden dat de drie landen zoveel gemeen hadden dat er één Scandinavische natie werd opgericht.

Noorwegen was een onderbevolkt en arm land, zonder leger, cultuur en politieke geschiedenis om op voort te bouwen. Het enige monumentale gebouw in Noorwegen was de Nidaros Kathedraal in Trondheim. Dit was niet genoeg om een natie op te bouwen.

Dit is waar de natuur in beeld kwam. Wat Noorwegen miste aan culturele rijkdommen, werd ruimschoots goedgemaakt door de ongerepte en ruige natuur. De nationale identiteit van Noorwegen nam uiteindelijk de vorm aan van een levenstijl gebaseerd op respect en liefde voor de natuur. Vergeleken bij de Noren waren de Denen en Zweden echte stadsmensen.

Noorwegen heeft steden die niet veel anders zijn dan steden in andere landen. Noorwegen heeft enorme bossen, maar dat hebben de Zweden en Finnen ook. Noorwegen heeft veel vlakke landbouwgrond en een zacht klimaat waardoor er in de zomer veel mensen genieten van de zon. Maar dit soort plekken vind je ook elders.

Aan de andere kant, de Noorse bergen en fjorden zijn nergens mee te vergelijken en nergens anders te vinden.

Stadsmensen?

De Noorse nationale identiteit is dus gebaseerd op de hechte band met de natuur. Het is echter een onontkoombaar feit dat de meeste Noren in de stad wonen. Volgens de World Bank woont 75% van de Noren in de stad. Oslo biedt woonruimte aan een half miljoen mensen. Een enorme hoeveelheid als je bedenkt dat er in heel Noorwegen 4.5 miljoen mensen wonen. Statistieken laten zien dat het dagelijks leven van een Noor er ongeveer hetzelfde uitziet als van een willekeurige andere Europeaan. Ze drinken koffie uit Colombia en sinaasappelsap uit Florida, ceylon thee en (dure) geïmporteerde wijnen. Ze dragen dezelfde pakken en spijkerbroeken en hebben dezelfde problemen met racisme en discriminatie als de Nederlanders, Duitsers, Britten en Fransen.

Als je Noorwegen op deze manier vergelijkt met andere Europese landen zou je de conclusie kunnen trekken dat er eigenlijk niets speciaals is aan het land. Maar zo simpel ligt het niet. De nationale identiteit komt niet voort uit de levenstijl, maar uit de waarden en normen die een volk koestert.